جرمگیری چیست و چرا لازم است؟
پلاک باکتریایی اگر با مسواک و نخ دندان کامل برداشته نشود، با املاح بزاق سخت میشود و به «جرم» تبدیل میشود — رسوبی که فقط با ابزار دندانپزشکی قابل برداشتن است. جرم عامل اصلی التهاب لثه، خونریزی هنگام مسواک، بوی بد دهان و در درازمدت تحلیل استخوان و لقشدن دندانهاست. جرمگیری منظم این زنجیره را همان ابتدای کار قطع میکند.
مراحل جرمگیری در کلینیک
- معاینه لثه و دندانها: ارزیابی میزان جرم، وضعیت لثه و شناسایی پوسیدگیهای پنهان زیر جرم
- جرمگیری اولتراسونیک: جداکردن جرم از سطح دندان و زیر خط لثه با لرزشهای ظریف و اسپری آب
- تکمیل با ابزار دستی: پاکسازی نقاط ظریف و فضاهای بیندندانی
- بروساژ و پولیش: صیقل سطح دندانها تا پلاک دیرتر بچسبد و رنگدانههای سطحی چای و قهوه پاک شود
کل جلسه معمولاً ۳۰ تا ۴۵ دقیقه طول میکشد و در بیشتر افراد بدون بیحسی انجام میشود.
پاسخ به دو نگرانی رایج
- «جرمگیری مینا را خراب میکند؟» خیر؛ دستگاه فقط رسوبات را جدا میکند و به مینای سالم آسیب نمیزند. حساسیت کوتاهمدت به سرما طبیعی است و طی چند روز برطرف میشود.
- «جرمگیری دندان را لق میکند؟» خیر؛ اگر دندانی بعد از جرمگیری لق حس شود، تحلیل استخوان از قبل وجود داشته و جرم حجیم موقتاً آن را بیحرکت نشان میداد. جرمگیری جلوی پیشرفت همین روند را میگیرد.
هر چند وقت یکبار؟
برای بیشتر افراد هر ۶ تا ۱۲ ماه همراه معاینه دورهای کافی است. در افراد سیگاری، مبتلایان دیابت یا کسانی که سابقه بیماری لثه دارند، فاصله کوتاهتر (۳ تا ۴ ماه) توصیه میشود؛ فاصله مناسب شما بعد از معاینه مشخص میشود.
عوامل مؤثر بر هزینه جرمگیری
- میزان و سختی جرم (جرمگیری سبک یا عمیق زیرلثهای)
- نیاز به بروساژ و پولیش تکمیلی
- وضعیت لثه و نیاز به جلسات درمان لثه
بعد از جرمگیری
- ۲۴ تا ۴۸ ساعت از چای پررنگ، قهوه و سیگار پرهیز کنید تا نتیجه پولیش ماندگار شود.
- مسواک دو بار در روز و نخ دندان شبانه را ادامه دهید — جرمگیری مکمل بهداشت روزانه است، نه جایگزین آن.
- در صورت حساسیت، چند روز خمیردندان ضدحساسیت استفاده کنید.
توضیح کاملتر را در مقاله جرمگیری دندان؛ هر چند وقت یکبار و چرا؟ بخوانید.
پرسشهای پرتکرار
جرمگیری درد دارد؟
در بیشتر افراد فقط لرزش و اسپری آب حس میشود. در لثههای ملتهب یا جرم عمیق زیرلثهای، در صورت نیاز از بیحسی موضعی استفاده میشود.
آیا جرمگیری دندانها را سفید میکند؟
جرمگیری و بروساژ، جرم و رنگدانههای سطحی چای، قهوه و سیگار را برمیدارد و رنگ طبیعی دندان را برمیگرداند؛ اما رنگ ذاتی دندان را روشنتر نمیکند — آن کار بلیچینگ است.
با مسواک منظم باز هم جرمگیری لازم است؟
بله؛ حتی با بهترین مسواکزدن، زیر خط لثه و فضای بین دندانها کامل تمیز نمیشود و جرم بهتدریج تشکیل میشود. معاینه و جرمگیری دورهای مکمل بهداشت خانگی است.
جرمگیری در بارداری مجاز است؟
بله؛ جرمگیری در بارداری نهتنها مجاز بلکه توصیه میشود، چون تغییرات هورمونی لثه را مستعد التهاب میکند. بهترین زمان، سهماهه دوم بارداری است و حتماً بارداری را به تیم درمان اطلاع دهید.
این محتوا جنبه آموزشی دارد و جایگزین معاینه و تشخیص حضوری نیست. بازبینی علمی: تیم درمان دندانپزشکی دماوند — آخرین بهروزرسانی: تیر ۱۴۰۵